ECHR putuskan Russia bertanggungjawab tembak jatuh MH17

STRASBOURG – Mahkamah Hak Asasi Manusia Eropah (ECHR) memutuskan bahawa Russia bertanggungjawab dalam tragedi penembakan pesawat Malaysia Airlines MH17 pada tahun 2014 serta melakukan pelbagai pelanggaran hak asasi manusia di Ukraine.

Keputusan sebulat suara mahkamah itu turut menyatakan bahawa kerajaan Russia melakukan pelanggaran serius, termasuk serangan ketenteraan secara sembarangan, penyeksaan, hukuman mati tanpa perbicaraan, serta pemaksaan ke atas orang awam tanpa asas undang-undang yang sah.

ECHR menyatakan bahawa Moscow gagal melaksanakan siasatan sewajarnya berhubung insiden MH17, malah tidak memberi kerjasama dalam permintaan maklumat serta enggan menyediakan penyelesaian undang-undang kepada keluarga mangsa.

Mahkamah menegaskan bahawa penafian berterusan oleh Russia menambahkan penderitaan kepada waris mangsa.

Tragedi MH17 yang berlaku pada Julai 2014 ketika pesawat dalam perjalanan dari Amsterdam ke Kuala Lumpur, meragut nyawa kesemua 298 penumpang apabila ia ditembak jatuh di timur Ukraine, kawasan yang ketika itu dikuasai oleh puak pemisah pro-Russia.

Jurucakap Kremlin, Dmitry Peskov, dalam kenyataan sebelum keputusan diumumkan, berkata bahawa Russia tidak akan mengiktiraf atau mematuhi keputusan ECHR dan menganggap ia tidak sah. Russia juga secara rasmi telah menamatkan pengiktirafan terhadap bidang kuasa ECHR selepas dikeluarkan daripada Majlis Eropah pada tahun 2022 susulan pencerobohan ke atas Ukraine.

Keputusan mahkamah itu merupakan gabungan daripada empat kes utama, termasuk kes MH17 serta dakwaan berkaitan penculikan kanak-kanak Ukraine oleh puak pemisah dan pelbagai penyalahgunaan kuasa sepanjang konflik Russia-Ukraine yang kini memasuki tahun keempat.

Menurut ECHR, bukti kukuh menunjukkan pembabitan secara langsung ejen negara Russia termasuk tentera, pihak berkuasa pendudukan serta kumpulan bersenjata pro-Russia dalam tindakan yang menyalahi undang-undang di Ukraine.

Kementerian Kehakiman Ukraine pula menyifatkan keputusan itu sebagai antara yang paling penting dalam sejarah kes antara negara di peringkat antarabangsa.

Walaupun keputusan mahkamah bersejarah itu membawa makna simbolik yang besar, ECHR tidak mempunyai kuasa untuk menguatkuasakannya terhadap Russia, sebuah negara yang kini menolak pengiktirafan terhadap mahkamah tersebut.

Soal pampasan dan ganti rugi akan diputuskan kemudian.